15-06-2015 Cym

19-06-2015

Cofnodion y cyfarfod cyntaf

Dyddiad        19eg Mehefin 2015

Amser          10.00-1.00

Lle               Neuadd y Ddinas, Abertawe

 

Yn bresennol

Comisiynwyr

 

Tony Travers (Cadeirydd)

Chris Hurst

George Boyne

Harry Thomas

Lynn Pamment

Simon Parker

 

Ymddiheuriadau

Gill Lewis

 

Gwesteion

Chris Tidswell, CIPFA

Jon Rae, WLGA

Mari Thomas, WLGA

 

Ysgrifenyddol

Nathan Gardner, WLGA

 

Croesawu a chyflwyno

Fe ddechreuodd y cyfarfod trwy ofyn i aelodau’r Comisiwn eu cyflwyno eu hunain.  Croesawodd y Cadeirydd, Tony Travers, bawb i gyfarfod cyntaf Comisiwn Annibynnol Cymru dros Faterion Ariannol Llywodraeth Leol.  Pwysleisiwyd natur annibynnol ac amhleidiol y Comisiwn a fyddai’n cael rhwydd hynt i ddewis pa feysydd y dylai eu harchwilio gan gydnabod na fyddai’n ymarferol gofyn am ragor o arian.

Dull y Comisiwn

Penderfynodd aelodau’r Comisiwn y dylen nhw wneud y canlynol:

  • Adolygu trefniadau trethi lleol Cymru er mwyn ceisio eu gwella.
  • Gwahodd pobl i gyflwyno tystiolaeth.
  • Ystyried newidiadau a allai ddigwydd (yn natur y boblogaeth, yn nifer y bobl hŷn ac ati) a’u heffeithiau.
  • Cymryd profiad rhannau eraill o’r Deyrnas Gyfunol i ystyriaeth.
  • Adolygu’r rhannau o faterion tai sy’n ymwneud ag arian y cynghorau lleol.

 Fe nodwyd y dylai canfyddiadau’r Comisiwn fod yn berthnasol i’r Papur Gwyn roedd Llywodraeth Cymru wedi’i gyhoeddi, gan ddangos sut y gallai deilliannau fod yn well trwy newid y drefn ariannol yn ôl yr awgrymiadau.

 Penderfynodd y Comisiwn mai twf oedd y maes allweddol i’w archwilio achos bod y cynghorau lleol a Llywodraeth Cymru yn gytûn ynglŷn â’r maes hwnnw.  O’i ystyried, fodd bynnag, roedd yn anochel y byddai materion dyrannu adnoddau yn codi, er mai cyfrifoldeb Is-gylch y Dosbarthu fyddai hynny.

 Cytunwyd y dylai’r Comisiwn gysylltu â gweinidogion perthnasol Llywodraeth Cymru a’u swyddogion, sef y Gweinidog Ariannol a Gweinidog y Gwasanaethau Cyhoeddus.  Byddai’r Cadeirydd yn anfon llythyr atyn nhw i esbonio gwaith y Comisiwn a gofyn am drafodaethau fyddai’n helpu i gyfeirio’r gwaith hwnnw.

 Roedd y Comisiwn o’r farn y dylai ddiweddaru amodau ei orchwyl o ganlyniad i’w drafodaethau dechreuol am y meysydd yr hoffai eu hastudio.  Gofynnodd i’r staff ysgrifenyddol gyflwyno’r copi diweddaraf iddo yn ystod cyfarfod ar 10fed Gorffennaf fel y gallai ei newid, cytuno arno a rhoi sêl ei fendith arno.

 Penderfynodd y Comisiwn y byddai cyfrif Trydar yn ddefnyddiol ar gyfer ymgysylltu â’r rhai a hoffai weld y diweddaraf am ei waith.  Felly, cytunwyd i sefydlu cyfrif o’r fath.

 Amserlenni bras

Nodwyd a chytunwyd y byddai gwaith y Comisiwn yn parhau hyd fis Rhagfyr ac y byddai adroddiad am y cynnydd fis Hydref.

Gofyn am bapurau cefndir

Penderfynodd y Comisiwn y byddai eisiau’r wybodaeth ganlynol arno:

  • Dadansoddiad o wariant y cynghorau lleol yn ôl y prif wasanaethau – cyllid a chyfalaf, net a chrynswth, yn ogystal â ffynonellau incwm.
  • Data Sefydliad Cydweithredu a Datblygu Economaidd am unedau ffederal/lled ffederal cyffelyb.
  • Newidiadau sydd i’w disgwyl yn y boblogaeth dros y 10 mlynedd nesaf.
  • Gwybodaeth CIPFA am gyfanswm trethi busnes a threth cynghorau Cymru dros 10 mlynedd.
    • Papurau hysbysu ynglŷn â pholisïau na fyddai Llywodraeth Cymru yn eu newid (papurau gwyn, byrddau gwasanaethau cyhoeddus ac ati).

 Camau gweithredu

  • Bydd y staff ysgrifenyddol yn cyflwyno’r papurau y gofynnwyd amdanyn nhw uchod.
  • Bydd y staff ysgrifenyddol yn dod â fersiwn diweddaraf amodau’r gorchwyl i’r cyfarfod nesaf i’w gymeradwyo.
  • Bydd y staff ysgrifenyddol yn llunio llythyrau i’w hanfon at aelodau perthnasol yn y Cynulliad ar ôl i Tony Travers roi sêl ei fendith arnyn nhw.
  • Bydd y staff ysgrifenyddol yn trefnu i CIPFA, SOLACE, cynrychiolwyr y byd masnachol, Cymdeithas Trysoryddion Cymru, Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru, Tai Cymru, Sefydliad Materion Cymru, cynrychiolwyr un o’r parthau menter a Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru 2025 gyflwyno tystiolaeth ar lafar yn ystod y cyfarfodydd i ddod.
  • Bydd y staff ysgrifenyddol yn sefydlu cyfrif Trydar ar ran y Comisiwn.

 Amserlen y cyfarfodydd

10fed Gorffennaf, Conwy 2.00-5.00

25ain Awst, Canolbarth (lle heb ei bennu eto) 11.00-4.00

11eg Medi, Deheubarth (lle heb ei bennu eto) 11.00-4.00

23ain Hydref, Deheubarth (lle heb ei bennu eto) 11.00-4.00